Ehliyet almak isteyen sürücü adaylarının yakından takip ettiği direksiyon sınavlarıyla ilgili “sabit parkur kalkıyor” ve “serbest güzergâha geçiliyor” iddiaları kamuoyunda tartışılmaya başladı.
Ancak Millî Eğitim Bakanlığının yürürlükteki Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliği farklı bir sistemi tarif ediyor.
MEB’in 9 Temmuz 2024’te yaptığı düzenlemeyle direksiyon sınavlarının, il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünün belirlediği ve ilgili mevzuata göre onaylanmış iki farklı rotanın bulunduğu güzergâhta yapılması kararlaştırılmıştı.
SINAV GÜNÜ ROTA KURA İLE BELİRLENİYOR
Mevcut sistemde adayın sürekli aynı rotada sınava girmesi esas alınmıyor.
Onaylı sınav güzergâhında iki ayrı rota bulunuyor ve sınav yürütme komisyonunun sınav günü sabah yaptığı toplantıda gerçekleştirilen kura sonucunda kullanılacak rota belirleniyor.
Böylece sürücü adayının yalnızca tek bir yolu ezberleyerek sınava hazırlanmasının önüne geçilmesi ve farklı trafik koşullarına uyum becerisinin ölçülmesi amaçlanıyor.
Yönetmeliğe göre direksiyon sınavları zaten akan trafikte uygulamalı olarak gerçekleştiriliyor.
Adaylar araç bilgisi, sürüşe hazırlık, aracı çalıştırma, hareket etme, geri park, geri gitme ve dar alanda dönüş gibi uygulamaların yanı sıra gerçek trafik içindeki sürüş becerileri ve trafik algısı üzerinden değerlendiriliyor.
DİREKSİYON SINAVI EN AZ 40 DAKİKA
2024 yılında yapılan düzenlemeyle direksiyon uygulama sınavının süresi de artırılmıştı.
Daha önce 35 dakika olan uygulama süresi en az 40 dakikaya çıkarıldı.
Araç bilgisi ve uygulama alanlarındaki değerlendirmeler planlanan süreden önce tamamlanırsa kalan sürede adayın güzergâh üzerinde akan trafikte araç kullanması gerekiyor.
Bu bölümde adayın kavşaklara yaklaşımı, trafik işaretlerine uyumu, şerit takibi, hız kontrolü, çevre gözlemi ve diğer yol kullanıcılarıyla etkileşimi değerlendiriliyor.
MEB ayrıca geri park uygulamasında adaya, koniler arasına ilk hamlede girememesi halinde aynı hamleyi bir kez daha yapabilme imkânı tanımıştı.
“SERBEST GÜZERGÂH” İÇİN YENİ RESMÎ KARAR YOK
Son dönemde bazı haberlerde sınav komisyonunun adayı istediği yola yönlendireceği ve önceden belirlenmiş rotaların tamamen kaldırılacağı öne sürülüyor.
Ancak mevcut yönetmelik açık biçimde sınavın izin alınmış güzergâhta ve kura ile seçilen rotada yapılacağını düzenliyor.
Nitekim Millî Eğitim Bakanlığına bağlı ilçe müdürlüklerinin 2026 yılında yayımladığı güncel duyurularda da direksiyon sınavı “sınav güzergâhı” ve “sınav uygulama alanı” üzerinden yürütülmeye devam ediyor. Balıkesir Edremit İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü Haziran 2026’da sınav güzergâhını yerinde incelerken, Kırşehir Kaman İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü de Eylül 2026’da direksiyon sınavı uygulama alanında inceleme gerçekleştirdi.
Bu nedenle şu aşamada “Türkiye genelinde sabit güzergâh dönemi sona erdi” demek yerine, direksiyon sınavlarında iki farklı rota ve gerçek trafik koşullarına dayalı mevcut değerlendirme sisteminin sürdüğünü söylemek daha doğru.
MEB’in ilerleyen dönemde yeni bir yönetmelik yayımlaması halinde güzergâh sisteminde farklı değişiklikler yapılabilir. Ancak böyle bir değişikliğin kesinleşmesi için Resmî Gazete’de yayımlanması veya Bakanlık tarafından resmen duyurulması gerekiyor.
