Süresiz yoksulluk nafakasına ilişkin yasal düzenleme hazırlıkları yeni bir aşamaya girdi. Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararının ardından gündeme gelen alternatif modellerin yeniden değerlendirilmesi ve farklı kesimlerin görüşlerinin alınması hedefleniyor.
AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler’in nafaka düzenlemesine ilişkin seçenekleri parti yönetimine sunduğu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ise konunun daha geniş kapsamlı ele alınmasını istediği belirtildi.
Bu gelişmelerin ardından nafaka düzenlemesinin 13’üncü Yargı Paketi’nden çıkarıldığı ifade edildi. Düzenlemenin hangi paket kapsamında ve ne zaman Meclis gündemine geleceğine ilişkin ise henüz resmî bir açıklama yapılmadı.
NAFAKA DÜZENLEMESİ İÇİN KAPSAMLI İSTİŞARE SÜRECİ
Yeni çalışma kapsamında kadın dernekleri, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının ilgili birimleri, akademisyenler ve aile mahkemelerinde görev yapan hâkimlerin görüşlerine başvurulması planlanıyor.
Daha önce hazırlanan raporların da yeniden değerlendirilmesiyle farklı uygulama seçeneklerini içeren yeni bir metin oluşturulması bekleniyor. Böylece nafaka süresinin belirlenmesinde tarafların koşullarını dikkate alan bir model üzerinde duruluyor.
EVLİLİK SÜRESİ VE EKONOMİK DURUM ÖNE ÇIKIYOR
Masadaki seçenekler arasında, nafakanın ne kadar süreyle ödeneceğinin her dosyanın özelliklerine göre hâkim tarafından belirlenmesi bulunuyor.
Bu modelde şu ölçütlerin dikkate alınması gündemde:
- Evliliğin kaç yıl sürdüğü
- Nafaka talep eden kişinin yaşı ve sağlık durumu
- Kişinin çalışıp çalışmadığı ve düzenli gelirinin bulunup bulunmadığı
- Tarafların ekonomik koşulları
- Nafaka talep eden kişinin kendi geçimini sağlayabilme imkânı
Belirlenen koşullara göre nafakanın süreli olması veya gerekli görülen durumlarda süresiz olarak devam etmesi seçenekler arasında değerlendiriliyor. Ancak henüz üzerinde uzlaşılmış, kesinleşmiş bir düzenleme bulunmuyor.
AYM SÜRESİZ NAFAKAYA İLİŞKİN HANGİ KARARI VERDİ?
Anayasa Mahkemesi, 4 Haziran 2026 tarihli kararında Türk Medeni Kanunu’nun 175’inci maddesindeki “süresiz olarak” ifadesini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti.
Mahkeme, nafaka süresi belirlenirken evliliğin süresi, nafaka alacaklısının yaşı, eğitim ve sağlık durumu ile ekonomik ihtiyaçlarını kendi imkânlarıyla karşılayabilme kapasitesi gibi unsurların dikkate alınabileceğine işaret etti.
Kararda, belirli koşullarda yaşam boyu nafaka uygulamasının mümkün olabileceği, ancak bunun hangi durumlarda uygulanacağının kanunda açık ve öngörülebilir şekilde düzenlenmesi gerektiği belirtildi.
AYM ayrıca iptal hükmünün, kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi.
MEVCUT NAFAKA UYGULAMASI NASIL İŞLİYOR?
Mevcut mevzuata göre boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek ve boşanmada kusuru diğer eşten daha ağır olmayan taraf, diğer eşin mali gücü oranında yoksulluk nafakası talep edebiliyor.
Nafaka her durumda ömür boyu devam etmiyor. Nafaka alan kişinin yeniden evlenmesiyle ödeme kendiliğinden sona ererken yoksulluğun ortadan kalkması veya kişinin fiilen evliymiş gibi yaşaması gibi durumlarda mahkeme kararıyla nafaka kaldırılabiliyor.
Çocuklar için ödenen iştirak nafakası ise genel olarak erginliğe, yani 18 yaşına ulaşılmasına kadar devam ediyor. Eğitim durumuna ve somut koşullara bağlı olarak erginlik sonrasında yardım nafakası talep edilmesi de mümkün olabiliyor.
Yeni düzenleme çalışmalarında hangi modelin benimseneceği ve nafaka süresinin hangi ölçütlere göre belirleneceği, hazırlık sürecinin tamamlanmasının ardından netlik kazanacak.
