Kuşadası’nın geleneksel el sanatları arasında önemli bir yere sahip olan körüklü çizme ustalığı, Karpuzcu ailesinde kuşaktan kuşağa aktarılmaya devam ediyor.
1961 doğumlu Mustafa Karpuzcu, meslekle henüz çocuk yaşlarda babasının atölyesinde tanıştı. Babası Mehmet Karpuzcu ile dönemin ustalarından Şükrü Bıçakçı ve Necip Şenok’tan mesleğin inceliklerini öğrenen Karpuzcu, yarım asrı aşkın süredir körüklü çizme, kundura, ayakkabı ve terlik üretimi yaptı.
60 yıllık meslek artık oğluna emanet
Karpuzcu ailesi, 1959 yılında Camikebir Mahallesi’nde açılan İnan Kundura’da yaklaşık 60 yıl boyunca üretim yaptı.
Dükkânın kapanmasının ardından Mustafa Karpuzcu çalışmalarını kendi atölyesinde sürdürürken, mesleğin yeni temsilcisi oğlu Mehmet Karpuzcu oldu.
Ustalık belgesini alan Mehmet Karpuzcu, Tarihi Kaleiçi’nde bulunan Rebia & Nuri Kutucu Bedesten’de açılan dükkânda körüklü çizme üretimine başladı.
Meslekte yaşanan en büyük sorunun çırak ve kalfa yetişmemesi olduğunu söyleyen Mustafa Karpuzcu, oğlunun zanaatı sürdürmesinden duyduğu mutluluğu dile getirdi.
Karpuzcu, “Gün geldi çırağım, gün geldi kalfam oldu. Şimdi ustalık belgesini aldı. Onun varlığı sayesinde bu mesleğin meşalesi yanmaya devam edecek. Gözüm arkada kalmayacak” dedi.
“Bu meslek ölmesin istiyorum”
Körüklü çizme ustalığının geleceğine ilişkin kaygılarını da anlatan Mustafa Karpuzcu, geleneksel mesleklerde çırak yetişmemesinin ciddi bir sorun haline geldiğini söyledi.
Mesleğini babasından öğrendiğini ve atölyesinde hâlâ babasından kalan aletleri kullandığını belirten Karpuzcu, körüklü çizmenin Kuşadası’nın geçmişinde önemli bir yere sahip olduğunu ifade etti.
Karpuzcu, geçmiş yıllarda özellikle ağalar, beyler ve varlıklı kişiler için özel “gıcırdaklı çizme” yaptıklarını hatırlatarak, “Bu işi tek kelimeyle sevmek gerekir. Sevmeden bu meslek yapılmaz. Ben rüyamda bile model çizerim. Tek isteğim bu sanatın yaşaması” diye konuştu.
Karpuzcu, 2025 Yaşayan İnsan Hazinesi ödülünü Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın elinden almanın da hayatındaki en özel anlardan biri olduğunu söyledi.
Kuşadası Belediyesi de daha önce yaptığı açıklamada Mustafa Karpuzcu’nun körüklü çizme ustalığını yaşatan kültürel miras taşıyıcılarından biri olarak ödüle layık görüldüğünü duyurmuştu.
Pandemide başlayan merak ustalığa dönüştü
Babasından mesleği devralan Mehmet Karpuzcu ise çocukluk yıllarından bu yana atölye ortamında büyüdüğünü ancak zanaata asıl dönüşünün pandemi döneminde gerçekleştiğini anlattı.
Mehmet Karpuzcu, “Çocukluğumdan beri dükkânda babamı izlerdim. Pandemi döneminde atölyeyi toparlayalım, ben de bu işi öğreneyim dedim. Üniversiteyi bitirip 2025 yılının Haziran ayında Kuşadası’na döndükten sonra babamla aktif olarak çalışmaya başladım” dedi.
Aile mirasını sürdürmenin kendisi için yalnızca bir meslek değil, aynı zamanda büyük bir sorumluluk olduğunu belirten Karpuzcu, babasından öğrendiği tüm incelikleri koruyarak bu zanaatı gelecek kuşaklara aktarmak istediğini söyledi.
Yeni dükkânında üretime başlayan Mehmet Karpuzcu, Kuşadası’nın en eski el sanatlarından biri olan körüklü çizme ustalığını babasından devraldığı bilgi ve birikimle yaşatmayı hedefliyor.
